04 Mart 2018 Pazar, 1564 kişi okudu
TARİHTEKİ İLK CİNAYET DAVASI
Yazılı kaynaklar yaklaşık M.Ö 3000’ler de Sümer’ler de başlar.
 
Yazının mucidi olarak bilinen Sümerler, dönemin sağladığı koşullar doğrultusunda akla gelebilecek her şeyi yazıya geçirmişler ve tablet adı verilen yazıtları meydana getirmişlerdir.
 
Okumayı yeni söken bir talebenin yaşadığı heyecan gibi Sümerler de bu heyecanı yaşamış ve yazı yazmayı günlük bir uğraşı haline getirmişlerdir.
 
Bu nedenle yapılan arkeolojik kazılar sonucu binlerce Sümer tabletlerine ulaşılmıştır.
 
Bu tabletler yazıldığı dönemin siyasi, sosyal, ekonomik ve hukuk anlayışı hakkında geniş bilgiler vermektedir.
 
Bu bakımdan tabletler oldukça önemli olmakla birlikte sıkça başvurulan birer ana kaynaklardır. 
 
Yazının icadıyla yazılı tarih başlamış ve bilgi kullanımı oldukça yaygınlaşmıştır.
 
Bu süreçle birlikte kayıt altına alınan bilgiler birer ekol olarak karşımıza çıkmış; matematik, astronomi, arşivcilik ve ticarette gelişmeler yaşanmıştır.
 
Keza yazının ortaya çıkmasında da ticaretin önemli bir yeri vardır.
 
Eskiçağ denince akla hep ilkellik gelir ve tabuların yıkılması da epey bir zaman almaktadır.
 
Bugünü anlayabilmek için eskiçağı iyi bilmek ve bugüne taşıyabilmek çok önemlidir.
 
Tarihteki ilk siyasallaşmanın, ilk demokrasi kavramının, ilk hukuk düzenin ve nice ilklerin eskiçağlarda meydana geldiğini unutmamak gerekir.
 
Bugünün anlayışı ile elbette eskiçağı anlayabilmek doğru olmamakla birlikte, dönemin şartlarına uygun mukayeseler yapılmalıdır.
 
Tarihteki ilk cinayet davası hakkında bilgi vermek istiyorum: bu dava Eski Babil Devri denilen M.Ö 1850 yıllarına ait.
 
Davanın yazılı olduğu tablet Sümerlerin elit bir şehri olan Nippur’da bulunmuştur. Davanın konusu ise şöyle:
 
“Bir berber, bir bahçıvan ve mesleği bildirilmeyen bir kişi hep birlikte Luianna adında bir mabet memurunu öldürmüşlerdir.
 
Öldürdükten sonra bilinmeyen bir nedenden ötürü maktulün karısına gidip kocasını öldürdüklerini söylemişlerdir.
 
Kadın gayet soğukkanlı bir şekilde karşılıyor, devlet görevlilerine bildirmesi gereken yerde kimseye tek kelime dahi etmiyor ve umursamıyor.
 
Katillerin yakalanmasıyla birlikte kralın emriyle Nippur Yüksek mahkemesinde dava görülmeye başlıyor.
 
Mahkeme hâkim ve 11 kişiden oluşan jüri ile toplanıyor ve sanıkların yargılanmasına başlanıyor.
 
Mahkeme salonunda bir takım fikir ayrılıkları yaşanmaya başlamaktadır.
 
Sadece sanıkların değil, maktulün karısının da ceza alması tartışılmaya başlanmıştır. 
 
Kadının ceza almasına 9 jüri hem fikirken 2 jüri karşı çıkmaktadır. 
 
Karşı çıkan bu iki jüri:
 
Kadının cinayete katılmadığını, yardım etmediğini, maktulün karısını dövdüğünü ve eziyet ettiğini söyleyerek kadının ceza almamasını söylerken şunları da ekliyorlar:
 
kadının kocasından eziyet gördüğü için ölüp ölmemesi onun için bir anlam ifade etmiyor.
 
Bu nedenle kadının ceza almaması gerekir diyerek hem fikre varıyorlar ve sadece katil 3 kişinin ölümle cezalandırılmasına dair karar çıkıyor.
 
 
Mahkeme böyle sonuçlanırken bu davanın Sümerlerdeki yeri ve önemi oldukça dikkat çekmektedir.
 
Bu mahkeme tutanağın örneği başka bir yerde de bulunmuştur.
 
Buradan da anlaşılacağı üzere böyle bu durum karşısında ne yapılması gerektiği bir kanun şeklinde dizayn edilmiştir.
 
Sümerler ‘de bir aile hukukun ve tek eşliliğin de olduğunu söylemek mümkündür.
 
Evlilik akdi mahkeme kararıyla olmakta ve elinde mahkeme kararı olmayanların evlilikleri geçersiz sayılıyordu.
 
Bugün Türkiye’de özellikle doğu kesiminde başlık parası geleneği devam etmektedir.
 
Sümerler bu uygulamayı ilkel bir gelenek olarak görmüş ve şiddetle karşı çıkmışlardır. 
 
Kadın kocasına karşı görevini yerine getirmiyor veya çocuğu olmuyorsa kendi izniyle kocasının ikinci bir eş almasını söylüyor.
 
Ancak erkek ilk karısına ölünceye kadar bakmakla hükümlü olmaktadır.
 
İkinci kadın birinci kadına her türlü saygıyı göstermekle mükelleftir ve eğer görevini yerine getirmezse evden atılabiliyordu.
 
  (İbrahim peygamberin karısı Sara’nın cariyesi Hacer’i attırması, bu Sümer hukukuna dayanmaktaydı.)
 
Sonuç olarak tarihteki ilk cinayet davasının görülmesi ve çıkan sonuç Sümer hukuku hakkında birçok bilgi vermektedir.
 
Bu nedenle bir toplumda görülen davalarda, mahkemelerde çıkan kararlar o ülkenin hukuk sistemi hakkında bilgiler vermektedir.
 
Böylelikle bir toplumu mahkeme sonuçları ile tanımak mümkündür.
 
Tabi bir mahkemeleri varsa…
 
 
 
Okuyucu Yorumları
Haberler
TARİHTEKİ İLK CİNAYET DAVASI