08 Şubat 2019 Cuma, 298 kişi okudu
KEMALETTİN YILMAN
ALACAKAYA KROM VİŞNE MERMERİ VE
Yerel seçimlerin arifesinde olduğumuz bu günlerde, siyasi partilerin ve adayların klasikleşmiş seçim vaatleri, alt-üst yapı, yollar, kavşaklar, parklar, kaldırımlar… vs. sıradanlaşmış bu tür vaatler artık seçmeni heyecanlandırmamaktadır.
 
Oysa bu vaatler yerel yönetimlerin bir lütfu değil bilakis yapmakla mükellef oldukları bir görevdir.
 
Ülkemizde yerel yöneticilerin öncülük ettikleri global ölçekte katma değer anlamında yatırım projeleri ne yazık ki bir elin parmağını geçmez.
 
Küçük büyük her belediye bünyesinde mutlaka bir AR-GE birimi olmalıdır. Her belediye sınırları içerisinde değerlendirilmesi gereken mutlaka bir ekonomik değer vardır.
 
Alacakaya denildi mi akla, krom ve vişne mermeri gelir. Sahip olduğu bu iki global ölçekli ekonomik değer, yarım asırdır ilçemizde ham olarak işletmesi yapılmaktadır. Ne acıdır ki İlçeye ve çok cüzi sayıdaki halkına çıplak bir yevmiye girdisinden başka hiçbir ekonomik girdisi yoktur.
 
Ayrıca Alacakaya’dan çıkmasına rağmen ,vişne mermerini Dünya pazarlarında Alacakaya adının kullanılmayıp Elazığ vişnesi adıyla satılması , Alacakaya ilçesine yapılmış en büyük haksızlıklardan biridir. 
 
Alacakaya, krom ve vişne mermerinde olduğu gibi global anlamda ekonomik bir değer olabilecek üçüncü bir ürünle de adını duyurabilir. OLİVİN !  Nedir ,ne işe yarar?
 
Olivin: Önemli bir  endüstriyel hammadde kaynağıdır.
 
Olivin içeren en önemli kayaç dünittir.
 
Sanayide dünitlerin Mg’ca  zengin olan Forsterit cinsi kullanılmaktadır.
 
Dünitler % 95 -99 arasında olivin geriye kalan %1-5 kısmı  da piroksen ,serpantin, klorit ve spinal’den oluşur.
 
Olivin madenciliği diğer mineraller ile karşılaştırıldığında yeni sayılır.
 
Avrupa ve Japonya’da çelik, döküm, aşındırıcı, refrakter v.s sanayinde büyük boyutlarda kullanımına bağlı olarak stratejik bir mineral haline gelme yolundadır.
 
Çin’in de çelik üretiminin Avrupa standartlarına ulaşabileceği düşünüldüğünde bu önemin daha da artacağı şüphesizdir.
 
Dünya’da 4 milyon ton olan olivin arzının 3,3 milyon tonu Avrupa’da üretilip dünya ülkelerine ihraç edilmektedir.
 
Yerini alabileceği minerallerden ucuz olması da sanayide kullanma şansını artırmıştır.
 
Diğer önemli bir özelliği de kütleler halinde bulunan dünitlerin açık işletmeye uygun oluşu ve krom cevherinin zenginleşmesi sırasında yan ürün olarak doğrudan elde edilebilmesidir.
 
Bu da işletme maliyetlerinde önemli düşüşler sağlayabilmektedir.
 
Olivin en fazla entegre demir-çelik fabrikalarında cüruf düzenleyicisi ve sinterleşme derecesini düşüren bir hammadde olarak kullanılmaktadır.
 
Bu özelliğinden dolayı yüksek fırınlarda ,çelik üretiminde % 20 kok enerji tasarrufu sağlamaktadır.
 
Olivin malzemesi, önümüzdeki yıllarda abrasiv aşındırıcı olarak kullanılan ve çevreye olumsuz etkisi olan metal cüruflarının (Grid) ve silika bazlı (Kuvars) malzemelerinde yerini alacaktır.
 
Çevre dostu olan bu malzeme, yukarda bahsi geçen özelliklerinden dolayı, döküm sektöründe kaplama ve maça kumu olarak eşdeğeri pahalı ve çevreye zararlı malzemelere karşı kullanılmaya başlayarak pazarlarda yerini almaya başlamıştır.
 
Gelişmiş ülkeler, sağlık ve çevre konusunda düzenledikleri yasalar ile serbest silis içeren mineral veya hammaddelerin kullanımını yasaklama yoluna gitmişlerdir.
 
Bu nedenle döküm sanayi ve aşındırıcı özelliğinden dolayı binaların, köprülerin ve benzeri çeşitli yapıların temizlenmesinde kullanılan kuvars kumları yerlerini olivine terk etmeye başlamışlardır.
 
Yoğunluğunun fazla olması nedeniyle petrol platformlarını dengede tutma amacıyla yapılan sütunların çimentosunda, ayrıca tren yollarının temelinde duyarlılığı sağlamak amacıyla da balast taşı olarak önemli miktarda olivin kullanılmaktadır.
 
Son yıllarda ısı ve ses yalıtımı sağlamak amacıyla kaya yünü olarak da olivin kullanılmaya başlanmıştır.
 
Ayrıca özel boya ve beton üretiminde de kullanımı için çalışmalar başlanmıştır.
 
Ülkemizde birkaç yerde zengin olivin içerikli dünit oluşumu vardır.
 
Adana-Karsantı , Bursa-Orhaneli, Muğla-Fetihye,Köyceğiz,Beyşehir ve en önemlisi Alacakaya (Guleman)-Kef-Sori bölgesidir.
 
Bu oluşumlardan Konya-Beyşehir,Muğla-Köyceğiz ve Orhaneli-Bursa yörelerinde bulunan olivin oluşumları işletilmektedir.
 
Alacakaya’nın sahip olduğu bu zengin olivin yataklarının değerlendirilmesi için ,başta ilçenin yerel yöneticileri ve Elazığ’ın siyasi aktörleri öncülüğünde gerekli fizibilite çalışmaları yapılıp, diğer yörelerdeki aktif olivin işetmeleri yerinde incelenerek benzer tesislerin Alacakaya’da uygulanabilirliği araştırılmalıdır.
 
Özel ya da kamu eliyle işletilmesi için  gerekli girişimler başlatılmalıdır.
Okuyucu Yorumları
ALACAKAYA KROM VİŞNE MERMERİ VE